9 września 2026 r. Komisja Europejska przedstawiła wniosek dotyczący rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie zamówień publicznych i koncesji (COM(2026) 590 final, 2026/0265(COD)), określany jako Public Procurement Act. Miałoby ono zastąpić dyrektywy 2014/23/UE, 2014/24/UE i 2014/25/UE jednym aktem stosowanym bezpośrednio i obejmującym zamówienia klasyczne, sektorowe oraz koncesje. Poza jego zakresem pozostają zamówienia objęte dyrektywą 2009/81/WE (obronność i bezpieczeństwo) oraz zamówienia obejmujące wyłącznie usługi badawczo-rozwojowe. Rozporządzenie nie zmienia dyrektyw odwoławczych (89/665/EWG i 92/13/EWG). Polska wersja językowa wniosku została udostępniona na stronie Urzędu Zamówień Publicznych (komunikat z 28 października 2026 r.).
Proponowane zmiany dotyczą podstaw systemu: katalogu procedur, kryteriów oceny ofert i znaczenia względów bezpieczeństwa. Ostateczny kształt przepisów zostanie jednak ustalony dopiero w toku prac Rady i Parlamentu Europejskiego.
Etap prac
Konsultacje publiczne poprzedzające przygotowanie wniosku dotyczącego rozporządzenia trwały od 3 listopada 2025 r. do 26 stycznia 2026 r. Obecnie można zgłaszać uwagi do przedstawionego wniosku na portalu Have Your Say. Termin składania uwag upływa 24 grudnia 2026 r. Następnie wniosek będzie rozpatrywany przez Radę i Parlament Europejski w zwykłej procedurze ustawodawczej, a jego treść może się jeszcze istotnie zmienić.
Najważniejsze zmiany
Zmiany w procedurach udzielania zamówień publicznych
Obecny katalog trybów zastąpiłyby dwie procedury podstawowe i jedna uzupełniająca. W procedurze otwartej wykonawcy od razu składają pierwsze oferty. Minimalny termin ich składania wynosi 20 dni od publikacji podsumowania postępowania. Procedura dynamiczna opiera się na stale otwartej puli wykonawców, z której udziela się kolejnych zamówień. Uzupełnia je procedura innowacyjna. W każdej z tych procedur zamawiający mógłby prowadzić negocjacje i stawiać wykonawcom warunki udziału w postępowaniu (kryteria kwalifikacji). Zamówienia udzielane po samej publikacji podsumowania wyniku (art. 46–47) pełniłyby w części funkcję obecnej wolnej ręki. W ten sposób zamawiający mogliby udzielać m.in. zamówień na usługi hotelarskie i restauracyjne oraz na organizację imprez i targów (art. 47 lit. c).
Zmiany w kryteriach oceny ofert
Zamawiający wybierałby ofertę, która zapewnia najlepszą relację jakości do ceny. Kryteria jakościowe (np. środowiskowe, społeczne, dotyczące innowacyjności, jakości personelu lub serwisu) musiałyby stanowić co najmniej 30% łącznej liczby punktów, a w zamówieniach pracochłonnych co najmniej 50% (art. 98 ust. 4). Zamawiający mógłby odstąpić od tej zasady, jeżeli jakość zapewnia w inny sposób, np. przez specyfikację lub warunki realizacji zamówienia, i musiałby to uzasadnić w publicznym podsumowaniu postępowania (art. 98 ust. 5).
Zmiany w warunkach udziału w postępowaniu
Jeżeli zamawiający ustali warunki udziału w postępowaniu (kryteria kwalifikacji), mógłby żądać m.in. minimalnego rocznego obrotu wykonawcy. Wymagany obrót nie mógłby przekraczać 50% szacunkowej rocznej wartości zamówienia, chyba że uzasadnia to szczególne ryzyko związane z przedmiotem zamówienia (art. 27 ust. 7). Zamawiający nie mógłby też, co do zasady, wymagać od wykonawcy wcześniejszego doświadczenia w realizacji zamówień publicznych, chyba że uzasadniają to złożoność lub charakter zamówienia (art. 27 ust. 6).
Zmiany w środkach dowodowych
Wykonawcy musieliby potwierdzać brak podstaw wykluczenia i spełnianie warunków udziału w postępowaniu za pomocą elektronicznej usługi weryfikacji kwalifikowalności (art. 28 ust. 1). Jeżeli odpowiedni dowód nie jest dostępny w tej usłudze, wykonawca składałby oświadczenie własne, a zamawiający mógłby na każdym etapie postępowania żądać dowodu (art. 28 ust. 3).
Zmiany w uzupełnianiu dokumentów
Zamawiający mógłby, ale nie musiałby, umożliwić wykonawcy uzupełnienie lub poprawienie informacji i dokumentów. Dotyczyłoby to tylko nieznacznych wad formalnych, których usunięcie nie prowadzi do istotnej zmiany oferty ani informacji o kwalifikowalności wykonawcy (art. 102 ust. 2). Obecnie art. 128 ust. 1 Pzp nakłada na zamawiającego obowiązek wezwania wykonawcy m.in. do uzupełnienia oświadczeń i podmiotowych środków dowodowych.
Zmiany w zasadach modyfikacji umów w sprawie zamówienia publicznego
Zmiana (modyfikacja) umowy, której wartość nie przekracza 15% wartości pierwotnego zamówienia, byłaby z mocy prawa nieistotna, o ile nie narusza pierwotnej równowagi ekonomicznej umowy (art. 106 ust. 2). Projekt nie zawiera limitu 50% wartości zamówienia, który dyrektywa 2014/24/UE przewiduje dla niektórych istotnych zmian (art. 72 ust. 1 lit. b i c). Zmiana przekraczająca 50% wartości wymagałaby uprzedniej publikacji podsumowania modyfikacji, a pozostałe zmiany istotne publikacji w ciągu 20 dni od ich dokonania (art. 106 ust. 6 i 7).
Zmiany w zakresie bezpieczeństwa i preferencji europejskiej
Zamawiający musieliby wprowadzać środki ochrony bezpieczeństwa i ochrony publicznej w postępowaniach, w których stwierdzono takie ryzyko, np. dla infrastruktury krytycznej lub w związku z zależnością od dostawców z państw trzecich (art. 66). Mogliby też ograniczać udział w postępowaniu do wykonawców z Unii lub objętych jej zobowiązaniami międzynarodowymi (art. 73 ust. 1) oraz odrzucać oferty, w których wartość towarów, usług lub robót pochodzących z Unii lub z państw objętych tymi zobowiązaniami stanowi mniej niż 50% wartości oferty (art. 73 ust. 2 lit. c).
Zmiany w zakresie wyłączeń
Z zakresu rozporządzenia zostałyby wyłączone usługi prawne wymagające uprawnień zawodowych, np. zastępstwo procesowe w postępowaniach sądowych (art. 85 lit. f).
Harmonogram
Rozporządzenie wchodziłoby w życie dwudziestego dnia po publikacji w Dzienniku Urzędowym UE i byłoby stosowane po upływie dwóch lat od wejścia w życie (art. 149). Komisja, Parlament i Rada zadeklarowały, że będą dążyć do przyjęcia aktu do końca 2027 r. Komentatorzy prognozują rozpoczęcie stosowania rozporządzenia w 2029 lub 2030 r. Do czasu rozpoczęcia stosowania rozporządzenia zamawiający i wykonawcy stosują przepisy ustawy z dnia 11 września 2019 r. Prawo zamówień publicznych.
Obsługę prawną zamawiających i wykonawców zapewnia Kancelaria Radców Prawnych Bieluk i Partnerzy
